Ομιλία Γέροντος π. Αλεξίου Ξενοφωντινού «Η Κάθαρση της Ψυχής»

Γράφει ο Σωτήριος Μουντζούρης

Δείτε,παρακάτω, μέρος από την ομιλία του Γέροντος π.Αλεξίου Ξενοφωντινού (Ηγουμένου Ι.Μ.Ξενοφώντος Αγίου ΄Ορους), που έγινε απόψε, Κυριακή Β΄νηστειών στον ι.ν. Αγίου Νικολάου, πόλεως Λαρίσης (από τις προσωπικές μου σημειώσεις. Την ευχή του Γέροντος να έχουμε.

«Η Κάθαρση της Ψυχής»

Β Κυριακή Νηστειών,12 Μαρτίου 2017.

Ομιλία Ηγουμένου π.Αλεξίου της Ι.Μ.Ξενοφώντος Αγίου΄Ορους, στον΄Αγιο Νικόλαο Λαρίσης

Δοξάζουμε τον Θεό που ανήκουμε στην Αγία του Χριστού μας Εκκλησία, την τροφόν του γένους ημών.

Χαίρομαι που ευρίσκομαι ενώπιον ευσεβούς και εκλεκτού λαού της Εκκλησίας της Λαρίσης.

Την πόλη της Λαρίσης ενθυμούμαι από το έτος 1964 όταν γνώρισα τον π.Ανάργυρο Σταματόπουλο και ακολούθως κατέληξα στα Άγια Μετέωρα, όπου αφιερώθηκα στον Μοναχικό βίο.

Ο κατανυκτικός εσπερινός που με ιδιαίτερη ευλάβεια τελέσαμε μας ανέβασε υψηλά. Τα τροπάρια αυτά μας γέμισαν ελπίδα και κατάνυξη μέσα στις ημέρες αυτής της περιόδου της νηστείας αλλά και της δύσκολης αυτής εποχής της κρίσεως στην πατρίδα μας.

Η Μ.Τεσσαρακοστή είναι μια ευκαιρία (με τον πλούτο των ιερών ακολουθιών της, των τροπαρίων, των ιερών αναγνωσμάτων, με τις προηγιασμένες Θ. Λειτουργίας, την νηστεία και την άσκηση) για αύξηση πνευματικής καρποφορίας και ένωση με την δόξαν του Θεού.

Το μεγαλείο του Θεού είναι ότι δημιούργησε την ψυχή του ανθρώπου και τον ηγεμόνα νού που τον οδηγεί από το κατ` εικόνα στο καθ`ομοίωση.

Απομακρυνθείσα η ψυχή από τον Θείον λόγον, ο άνθρωπος εξέπεσεν και εισήλθεν στην αμαρτίαν. «Έκαστος πειράζεται εκ της ιδίας αυτού επιθυμίας». Στην διάπραξη της αμαρτίας σημαντικό ρόλο έχουν και οι συλλογισμοί, διότι σχηματίζουν μέσα στον νου εικόνες του παρόντος και παρελθόντος και επηρεάζουν τον νου. Με την πολιορκία αυτή του νού και της ψυχής ο άνθρωπος οδηγείται στην αμαρτία και δι αυτής στον θάνατο (της ψυχής).

Με την υπακοή και την συνθηκολόγηση των λογισμών μας, (από τους οποίους παρασυρόμαστε χωρίς να τους απορρίψουμε - περιφρονήσουμε) οδηγούμαστε στην διάπραξη της αμαρτίας.

Ρωτήθηκε κάποτε ένας Γέροντας Αγιορείτης «πόσα χρόνια έχει και τι κάνει στο Άγιον Όρος» και είπε: «νούν τηρώ,παιδί μου».

Και τούτο «με την προσευχή, την προσοχή και την εγρήγορση, επιτυγχάνω», συνέχισε ο Γέροντας, απαντώντας στην ερώτηση του προσκυνητού «τι κάνεις τόσα χρόνια στο Άγιον Όρος».

Αν ο λογισμός μας είναι σκοτεινός όλο το σώμα είναι σκοτεινό. Όταν είναι αγαθός ο λογισμός μας τότε και οι πράξεις είναι αγαθές και αρεστές στον Θεό και ο άνθρωπος είναι ολόκληρος αγαθός. «Κύριε και Δέσποτα της ζωής μου πνεύμα…………..». Αγώνας για την κάθαρση των παθών μας, που είναι εμπόδια, πειρατές και κίνδυνοι που οδηγούν σε ναυάγιο την ψυχή μας.

Σκόπελος μεγάλος είναι ο θυμός, που οδηγεί την ψυχή στο κακό.Ύφαλος και κύματα η υπερηφάνεια, η κενοδοξία, ο εγωισμός, η ποικίλη απιστία.

Στην οδό της καθάρσεως από τα πάθη, μας οδηγεί η Αγία μας Εκκλησία. Η πίστη στον Θεό και η απόλυτη εμπιστοσύνη σε Αυτόν, προσελκύει την Θεία Χάρη και οδηγούμαστε από το δικό μας θέλημα στο θέλημα του Θεού.

«Καρδίαν καθαράν κτίσον εν εμοί ο Θεός». Προϋπόθεση είναι η δική μας συναίσθηση, η αναγνώριση της αρματολότητός μας. Ο Δαυίδ πρώτα συναισθάνθηκε την ενοχή του, την αμαρτολότητά του, διότι δεν τήρησε τις εντολές του («Ου μοιχεύσεις,ου φονεύσεις»). Ο προφήτης Δαυίδ είναι γνήσιος διδάσκαλος της μετανοίας. Διασώζει στους ψαλμούς του τον αγώνα του για να διατηρηθεί στον δρόμο της μετανοίας και να θεραπεύσει την πληγωθείσα από την αμαρτία ψυχή του.

Οι πατέρες στο Άγιον Όρος λένε «να κάνουμε αρχή μετανοίας, κάθε ημέρα» και μερικοί τολμηροί λένε να κάνουμε αυτό «κάθε στιγμή».

Αυτοκριτική, αυτομεμψία, για να απαλλαγούμε από το φοβερό πάθος της κατακρίσεως. «Δεν ασχολούμαι με το πτώμα του αδελφού όταν ο ίδιος είμαι ένα πτώμα», μας συμβουλεύουν οι Πατέρες μας. Ποτέ απελπισία για την σωτηρία μας, αλλά επιστροφή στην πατρική αγκαλιά όπως ο άσωτος υιός.

Αυτό συνέβη με τον ληστή που πήγε στο Άγιον Όρος, βρήκε τον γέροντά του, μετανόησε, έγινε μοναχός και εκοιμήθη οσιακά. 

Αρκεί να υπάρχει το «Μεταμεληθείς….» και να επιστρέφουμε στην αγκαλιά του Θεού πατρός. Όταν μεταμεληθεί ο άνθρωπος τότε βρίσκει τον κατάλληλο πνευματικό του πατέρα για να οδηγηθεί με ασφάλεια στην σωτηρία. Η Θεία χάρις δια των πνευματικών δίδει την άφεση των αμαρτιών και οδηγείται ο πρώην αμαρτωλός στην σωτηρία της ψυχής. Με τον αγώνα τον προσωπικό, τον κανόνα του πνευματικού, την υπακοή και την εγρήγορση ο άνθρωπος καθαρίζει την ψυχή και οδηγείται σε οδούς σωτηρίας.

«Όσες φορές θα πέφτεις θα σηκώνεσαι», είπε ο Αββάς Σισώης στον υποτακτικό του. Αυτό όμως, δεν δικαιολογεί την αμέλεια και την ραθυμία μας, αλλά μας οδηγεί στον αληθινό προορισμό μας, στον Θεό, στο έλεος του Θεού. Η πορεία προς το έλεος, την σωτηρία του Θεού δεν είναι εύκολη αλλά δύσκολος (με πειρασμούς, με κρίσεις, με ασθένειες, μα ολιγοπιστία, με «ουκ κατ επίγνωσιν» υπερβολές) .

Η ταπείνωση και η μετάνοια φωτίζουν το σκότος και οδηγεί ται ο άνθρωπος στο αληθινό φως. Αυτό το σκότος ζητούσε ο εορταζόμενος σήμερον Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς για 16 χρόνια στο Άγιον Όρος, που έλεγε «φώτισον το σκότος μου».

Κάποτε πήγε ένας αμαρτωλός στον Γέροντα και εξομολογήθηκε. Ζήτησε από τον Γέροντα να του πει αν συγχωρήθηκαν οι αμαρτίες. Ο Γέροντας του είπε «θα προσευχηθώ στην Παναγία και θα μου αποκαλύψει, έλα αύριο να σου πω». Ο Γέροντας την επομένη του είπε: «Η Παναγία μου είπε να πάρεις αυτό το βαρελάκι και να το γεμίσεις νερό». Το βαρελάκι, όμως, παρά την προσπάθεια του εξομολογηθέντος αμαρτωλού δεν γέμιζε με νερό, και στεναχωρέθηκε μήπως δεν του συγχωρέθηκαν οι αμαρτίες. Τότε έπεσαν δυό δάκρυα από τα μάτια του και αμέσως γέμισε το βαρελάκι!!! Αυτά ήταν τα δάκρυα της μετανοίας, που κύλισαν από τον αμαρτωλό.

Η αληθινή μετάνοια μας συμφιλιώνει με τον αληθινό Θεό. Η αγάπη του Θεού είναι η αιώνια μακαριότης και μας χαρίζεται η καθαρότης της καρδίας με την άσκηση και την μετάνοια.

Η κάθαρση «από κάθε μολυσμό σώματος και ψυχής» επιτυγχάνει με την μετάνοια του αμαρτωλού και την Αγάπη του Θεού.

Καλόν αγώνα, καλό υπόλοιπο Μεγ. Τεσσαρακοστής και καλή Ανάσταση αδελφοί μου. (π.Αλέξιος, Καθηγούμενος Ιερά Μονής Ξενοφώντος Αγίου Όρους)

(Ομιλία στον Άγιο Νικόλαο Λαρίσης, κατά τον κατανυκτικό εσπερινό της Β΄ Κυριακής των νηστειών).

Ανοίξτε και το επισυναπτόμενο να ιδείτε τον Γέροντα. Όλη η ομιλία, σε ηχητικό, αναζητείστε την στο διαδίκτυο (Ιερά Μητρόπολη Λαρίσης και Τυρνάβου).